Een draagmuur verdwijnt nooit zomaar uit een woning. De muur heeft een functie in de constructie en die functie moet worden overgenomen voordat er ook maar iets wordt gesloopt. In de praktijk gebeurt dat vrijwel altijd met een stalen balk die op de plek van de muur komt te liggen. Het werk verloopt daardoor in een vaste volgorde, waarbij de constructie op geen enkel moment zonder ondersteuning staat.
Waarom een draagmuur verwijderen altijd om een vervanging vraagt
Het gewicht van een woning moet een route hebben naar de fundering. Bij een draagmuur loopt die route via de muur zelf: de vloer erboven rust op de muur, en daarboven vaak nog een verdieping, een kapconstructie of een dakvloer. Al die last komt samen en wordt door de muur naar beneden geleid. Valt die route weg zonder dat er iets voor terugkomt, dan zoekt het gewicht een andere weg door de constructie. Dat leidt tot scheuren in wanden en plafonds, deuren die niet meer sluiten en in het ergste geval tot doorbuiging van de vloer. Om die reden gaat een draagmuur verwijderen altijd samen met het aanbrengen van een nieuwe draagconstructie op dezelfde plek.
Zo verloopt het stalen balk plaatsen in de praktijk
Het werk begint met tijdelijke ondersteuning. Aan beide zijden van de muur worden stempels geplaatst die de vloer erboven overnemen, zodat de last niet meer volledig op de muur rust. Daarna wordt de muur bovenlangs geopend, meestal in delen, zodat er een sleuf ontstaat waar de balk in past. De stalen balk plaatsen gebeurt vervolgens in die sleuf, waarna de balk aan beide uiteinden op een oplegging wordt gezet en strak tegen de bestaande constructie wordt aangedrukt. Pas als de balk het gewicht daadwerkelijk draagt, gaat de rest van de muur eruit en kunnen de stempels weg. Die volgorde is niet vrijblijvend, want zolang de balk niet draagt, blijft de tijdelijke ondersteuning nodig.
Welke balk er nodig is en waar die op rust
De maat van de balk verschilt per woning en wordt vooraf berekend. Bepalend zijn het gewicht dat de balk moet dragen en de overspanning, oftewel de afstand tussen de twee punten waar de balk op rust. Hoe breder de opening en hoe zwaarder de last, hoe forser het profiel. Minstens zo belangrijk zijn de opleggingen aan de uiteinden, want daar komt alle kracht samen. Is het metselwerk op die plek niet sterk genoeg, dan wordt er een stalen kolom of een verzwaarde oplegging aangebracht die de last verder naar beneden leidt. Bij een brede doorbraak wordt soms gekozen voor twee balken naast elkaar of voor een portaal, waarbij balk en kolommen één geheel vormen.
De afwerking na de doorbraak
Als de balk ligt en de stempels weg zijn, volgt de afwerking. Staal moet in woningen vaak brandwerend worden bekleed, bijvoorbeeld met gipsplaat of een speciale coating, zodat het profiel bij brand langer zijn sterkte behoudt. Daarna wordt de balk meestal weggewerkt in het plafond, waardoor u alleen nog een lichte verhoging ziet of helemaal niets meer. De aansluitingen aan de zijkanten worden dichtgezet en vlak afgewerkt, zodat de stukadoor direct verder kan. Tot slot wordt het puin afgevoerd en de ruimte schoon achtergelaten, wat scheelt in de fase daarna wanneer vloer, keuken of afwerking aan de beurt zijn.
